Reforma służby zdrowia. Rola Rejestru Usług Medycznych w reformie opieki zdrowotnej

Andrzej Horoch, Mirosław Jarosz

Sugerowany sposób cytowania: Horoch A, Jarosz M: Reforma służby zdrowia. Rola Rejestru Usług Medycznych w reformie opieki zdrowotnej. Galen 1995; 2: art002. DOI: 10.14320/Galen.1995.vol2.art002

Takie pojęcia jak "reforma", "alokacja środków", "koszyk świadczeń", "ubezpieczenia", stały się w ostatnim okresie bardzo modne. W każdej wypowiedzi czy publikacji dotyczącej organizacji opieki zdrowotnej pojawiają się one wielokrotnie. W naszym przekonaniu zanim będziemy mówić o reformie, alokacji środków finansowych i rzeczowych, koszyku świadczeń gwarantowanych przez państwo czy ubezpieczeniach, trzeba zacząć liczyć koszty opieki zdrowotnej. Jest to tak oczywiste, że każdy z Czytelników powie: "przecież liczymy, prowadzimy statystyki, tworzymy zestawienia". Tak, ale decyzje podejmujemy na podstawie statystyk sprzed 2-3 lat (taki jest cykl opracowywania danych), zmiany wprowadzane są przez następne 2 lata i tak po 4-5 latach mamy reformy nie przystające do rzeczywistości.

Naszym zdaniem, podstawą reformy opieki zdrowotnej musi być efektywny system zbierania i przetwarzania danych o usługach medycznych. W systemie tym pacjent jest "potrzebny" i ma możliwość kontroli rozliczeń finansowych. Wzrasta wtedy jego pozycja jako odbiorcy usług medycznych. Prace nad takim systemem rozpoczęto w 1992 roku. Pierwszym etapem było opracowanie koncepcji dokumentu, który będąc własnością pacjenta jest konieczny do rozliczenia usługi medycznej i jednocześnie jest miejscem wpisywania są danych medycznych, statystycznych i finansowych dotyczących danej usługi. Tak powstała Książeczka Rejestru Usług Medycznych zawierająca kupony z wtórnikami. Na kuponach rejestrowane są wszystkie kontakty właściciela Książeczki z placówkami świadczącymi usługi medyczne. W rozliczaniu się z instytucją lub osobą świadczącą usługi medyczne pacjent nie posługuje się pieniądzem, a jedynie jego substytutem w postaci kuponu. Pozostające w książeczce oryginały stanowią poświadczenie wydania leku lub wykonania usługi i, w sposób naturalny, tworzą pisaną historię zdrowia i choroby pacjenta. Zasadniczą ideą projektu jest stworzenie szczelnego systemu obiegu dokumentów i informacji, a co za tym idzie umożliwienie ścisłej kontroli rozliczeń finansowych. Podstawowymi elementami systemu jest opisana wyżej Książeczka Rejestru Usług Medycznych i Rejestry Usług Medycznych.

Rejestr Usług Medycznych wydaje imienne Książeczki RUM dla wszystkich obywateli zamieszkałych na terenie działania Rejestru. Kuponami z Książeczki RUM obywatele "płacą" w Instytucjach Świadczących Usługi Medyczne. Celem rozliczenia, Instytucje Świadczące Usługi Medyczne przesyłają kupony do Rejestru Usług Medycznych. W RUM dane z kuponów wprowadzane są do systemu komputerowego i po przetworzeniu informacje przekazywane są do Dysponenta Środków Finansowych i Organizatora Opieki Zdrowotnej. Na podstawie przetworzonych danych możliwe jest rozliczenie usług i alokacja środków, ustalenie rzeczywistych potrzeb zdrowotnych obywateli i kształtowanie polityki zdrowotnej państwa.

Wprowadzenie Książeczki RUM i Rejestru Usług Medycznych spowoduje określone następstwa:

1. Dla obywatela: obywatel będzie w posiadaniu kompletnej i chronologicznej dokumentacji swoich kontaktów z placówkami świadczącymi usługi medyczne. Będzie też świadomy kosztów usług medycznych i będzie mógł sam kontrolować rozliczenia.
2. Dla lekarza: lekarz będzie miał dobry wgląd w pełną dokumentację pacjenta (łatwa kontrola czy wykupiono leki, przeprowadzono zalecone badania itp.). Ograniczy to wielokrotne wizyty u różnych lekarzy z tą samą sprawą. Zmniejszy się obciążenie administracyjne lekarza. Po wprowadzeniu Książeczki RUM wpis do niej jest jednoczesnym odnotowaniem faktu wykonania usługi w dokumentacji, w sprawozdaniu statystycznym i jest dokumentem rozliczeniowym. Będą wpisywane tylko dane medyczne, dane administracyjne (nazwisko, adres itd.) będą nadrukowane na Książeczce RUM. Lekarz będzie miał możliwość dokładnego rozliczenia swojej pracy.
3. Dla Organizatora Opieki Zdrowotnej: RUM dostarczać będzie na bieżąco informacji o liczbie i rodzaju udzielanych usług medycznych oraz o związanych z nimi kosztach. Będzie możliwa dokładna analiza pracy poszczególnych jednostek organizacyjnych i ocena faktycznych potrzeb zdrowotnych obywateli. Dopiero takie "zewidencjonowanie" i stałe monitorowanie liczby, rodzaju i kosztów usług medycznych w powiązaniu z chorobami, z powodu których były wykonane, pozwoli na prawidłową alokację środków i ustalenie rodzaju i zakresu świadczeń gwarantowanych przez państwo.

Wprowadzenie odpłatności za wydawane Książeczki stanowić będzie element dyscyplinujący dla obywatela, a Rejonowe Rejestry Usług Medycznych - to w przyszłości gotowe biura rozliczeniowe dla systemu powszechnych ubezpieczeń zdrowotnych.

Dzięki wsparciu Ministra Zdrowia i Wojewody Pilskiego projekt został praktycznie zrealizowany w województwie pilskim.

GALEN (e-ISSN 1233-7838) to najstarsze polskie czasopismo lekarskie online. Ukazuje się od 1994 roku.

Uwaga: Korzystanie z niniejszego serwisu nie stanowi konsultacji lekarskiej. Ten serwis ma charakter informacyjny skierowany do lekarzy, farmaceutów oraz innych zawodów medycznych - korzystając z niego potwierdzasz, że posiadasz uprawnienia do wykonywania zawodu medycznego. Niniejszy serwis zawiera treści archiwalne, które mogą być niezgodne z aktualnym stanem wiedzy medycznej oraz stanem prawnym. Z informacji zawartych w tym serwisie korzystasz wyłącznie na własną odpowiedzialność. Każda informacja dotycząca zdrowia powinna być weryfikowana przez osoby kompetentne w niezależnych źródłach. Jeżeli podejrzewasz u siebie obecność choroby, zgłoś się niezwłocznie do lekarza.

r e k l a m a

This is an open access resource. All rights reserved to respective authors (text) and the Publisher (presentation, source code).
Unauthorized use, including by artificial intelligence (AI), is not allowed.
Document created: 15 January 1995, updated: 27 December 2025.